Na dzień 26.04.2007r.
Dnia 1 stycznia 2004 roku weszła w życie ustawa o terminach zapłaty w transakcjach handlowych. Ustawa określa uprawnienia wierzyciela i obowiązki dłużnika w związku z terminami zapłaty w transakcjach handlowych. Ustalone są w niej m.in. zasady naliczania odsetek wynikających z transakcji zawieranych w związku z działalnością gospodarczą lub zawodową stron. Dla przedsiębiorców jest to regulacja szczególna w stosunku do przepisów kodeksu cywilnego i w związku z tym kwestie w niej uregulowane mają pierwszeństwo przed przepisami kodeksu cywilnego.
Ustawa ta miała m.in. zapobiegać powstawaniu zatorów płatniczych. Niestety nie spełnia ona swojej roli.
Co istotnego dla przedsiębiorców wynika z tej ustawy? Mianowicie:
a) jeżeli strony w umowie przewidziały termin płatności dłuższy niż 30 dni, wierzyciel może żądać odsetek ustawowych za okres począwszy od 31 dnia po spełnieniu swojego świadczenia niepieniężnego i doręczeniu dłużnikowi faktury lub rachunku – do dnia zapłaty, ale nie dłuższy niż do dnia wymagalności świadczenia pieniężnego.
b) jeżeli termin zapłaty nie został określony w umowie, wierzycielowi, bez wezwania, przysługują odsetki ustawowe za okres począwszy od 31 dnia po spełnieniu świadczenia niepieniężnego – do dnia zapłaty, ale nie dłuższy niż do dnia wymagalności świadczenia pieniężnego (za dzień wymagalności świadczenia pieniężnego, uważa się dzień określony w pisemnym wezwaniu dłużnika do zapłaty, w szczególności w doręczonej dłużnikowi fakturze lub rachunku).
c) jeżeli dłużnik, w terminie określonym w umowie albo wezwaniu do zapłaty, nie dokona zapłaty na rzecz wierzyciela, który spełnił określone w umowie świadczenie niepieniężne, wierzycielowi przysługują, bez odrębnego wezwania, odsetki w wysokości 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego ustalanej przez NBP, chyba że strony uzgodniły wyższe odsetki (czyli odsetki w wysokości odsetek za zwłokę od należności podatkowych), chyba że strony ustaliły wyższe odsetki, za okres od dnia wymagalności świadczenia pieniężnego do dnia zapłaty.
d) nie można przez czynność prawną pomiędzy stronami wyłączyć lub ograniczyć powyższych uprawnień wierzyciela. Jeśli taka czynność miała jednak miejsce to jest ona nieważna.
e) można uzyskać nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym jeśli dołączymy do pozwu: umowę, dowód spełnienia wzajemnego świadczenia niepieniężnego oraz dowód doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku, jeżeli powód dochodzi należności zapłaty świadczenia pieniężnego lub odsetek w transakcjach handlowych określonych w ustawie o terminach zapłaty w transakcjach handlowych.
f) ustawy nie stosuje się do transakcji handlowych zawartych przed dniem wejścia w życie ustawy, jeżeli dostarczenie towaru lub świadczenie usługi nastąpiły przed tym dniem.
